Cuốn thư dát vàng

Nếu đã tìm hiểu về hoành phi câu đối và hiểu ý nghĩa của chúng thì có lẽ bạn sẽ không xa lạ gì với cuốn thư dát vàng. Sử dụng hoành phi câu đối hay cuốn thư trong không gian thờ là một phong tục không thể thiếu đối với dân tộc. Dưới đây là những chia sẻ về cuốn thư dát vàng – một vật dụng thờ cúng quen thuộc và ý nghĩa.

Cuốn thư là gì?

Tương tự như hoành phi, cuốn thư được ví như bình phong vì chúng có công dụng che chắn hay ngăn cách giữa khu vực này và khu vực khác. Nhờ đó, không gian thờ cúng được bảo vệ. Quan điểm này được xuất hiện từ thời xưa, khi mà người ta dùng cuốn thư để ngăn các phòng khác nhau hay tránh sự dòm ngó của người khác nhìn vào.

Người ta định nghĩa cuốn thư bằng cách đấy là một tấm bảng nằm ngang, thường được treo trên bàn thờ, có dạng hình một bức họa, hay một bức tranh được viết bằng chữ Hán. Ở giữa là chữ được viết trên hình dạng cuốn thư thật, hai bên được trang trí một bên là viết, một bên là kiếm tạo nên một bố cục hài hòa. Ngoài ra, còn có nhiều họa tiết rồng, phụng trang trí xung quanh.

Cuốn thư dát vàng – vật dụng thờ cúng mang nét đẹp tâm linh

Không hẳn tự nhiên mà cuốn thư được dùng ở những nơi thờ cúng tâm linh như vậy. Theo quan niệm thời xưa, cuốn thư dát vàng như bức bình phong có thể ngăn chặn những nguồn năng lượng xấu, tà khí đang cố gắng thâm nhập vào không gian tâm linh. Hay nói cách khác, dùng cuốn thư có thể ngăn chặn được điều xấu.

Hình ảnh cuốn thư với một bên kiếm, một bên bút là ấn chứa ý nghĩa sâu sắc đằng sau. Bút là biểu hiện cho sự tài hoa, trí tuệ, đức độ của một con người. Kiếm lại biểu hiện cho sức mạnh. Bút kiếm kèm theo cuốn thư là thể hiện cho văn võ song toàn, những con người làm nên đại nghiệp cần phải có những đức tính ấy.

Quá trình làm cuốn thư dát vàng

Đầu tiên, quan trọng nhất là khâu chọn chất liệu làm cuốn thư dát vàng. Các loại gỗ thường được dùng làm cuốn thư có thể được kể đến gồm có: gỗ Mít, gỗ Hương, gỗ Vàng Tâm, gỗ Dổi, gỗ Gụ,…

Sau khi chọn được loại gỗ thích hợp với đặc điểm, mong muốn của gia chủ cũng như đối với không gian thờ. Tiếp đến các nghệ nhân bắt đầu chạm khắc hình dáng cuốn thư. Bắt đầu thực hiện tạo dáng từ các khối to trước, sau đó tiếp tục chạm khắc tỉ mỉ đến các tiểu tiết.

Độ tinh tế, sắc sảo của cuốn thư còn phụ thuộc rất nhiều vào nghệ nhân. Một cuốn thư đẹp không thể nào không nhắc tới cái tâm sức của người nghệ nhân dồn vào đó. Có thể nói, để tạo được một cuốn thư đã không dễ, làm ra một tác phẩm đẹp lại càng khó hơn gấp bội phần.

Sau cùng là bước dát vàng cuốn thư. Công đoạn này cũng cần không ít công sức và sự tỉ mỉ so với công đoạn chạm khắc. Nghệ nhân sẽ dùng những miếng vàng nhỏ, dát lần lượt vào thành phẩm cuốn thư. Vừa dát vừa mài nhẵn cho đến khi có được thành phẩm dát vàng như ý. 

Cuốn thư dát vàng được treo như thế nào?

Cuốn thư có thể được treo ở nhà thờ họ, nhà thờ tổ, gia đình có phòng thờ lớn, đình, chùa, phòng thờ gỗ truyền thống,…hoặc ngoài sân (nếu dùng cuốn thư đã như nói trên). Việc treo cuốn thư có thể kết hợp với treo hoành phi câu đối.

Nếu không có hoành phi câu đối, cuốn thư được treo ở giữa bàn thờ, lấy bát hương làm tâm chiếu thẳng lên mặt hổ phù của cuốn thư. Khoảng cách từ bàn thờ đến cuốn thư tùy vào độ lớn của không gian để cân đối. Thông thường, chúng cách nhau 80-100cm, và được đặt nghiêng 20-30 độ để dễ quan sát từ phía dưới.

Hoành phi câu đối căn cứ vào vị trí của cuốn thư để đặt. Câu đối thường được treo hai bên cột, ở vị trí thấp hơn cuốn thư để tạo nên sự cân đối cho không gian. Gia chủ có thể chọn cho không gian thờ gia đình những cuốn thư dát vàng hiện có trên thị trường bằng nhiều chất liệu và kích thước khác nhau cho phù hợp.

Mọi người tham khảo thêm Các mẫu bàn thờ đẹp

• Hoành phi cuốn thư câu đối
• Bàn thờ chung cư
• Bàn thờ án gian
• Bàn thờ ô xa
• Bàn thờ phật
• Sập thờ